Geveld door stress? Boor hulpbronnen aan!


Druk, Druk, Druk…

Altijd leven en werken op de toppen van je bestaan. Blijven doorgaan, niet stoppen en ondertussen steeds meer last krijgen van lichamelijke en geestelijke klachten. Herkenbaar? Dat is niet zo gek, want in Nederland ervaart bijna de helft van de werknemers werkdruk. En een derde van het ziekteverzuim wordt veroorzaakt door stress. ‘Wat mensen moeten beseffen, is dat ze samen hulpbronnen kunnen aanboren.’

Stress kan ontelbaar veel oorzaken hebben en manifesteert zich op de meest uiteenlopende manieren. Geen persoon met stress is dan ook hetzelfde. Maar één ding hebben alle mensen met stress gemeen: als ze er eerder over hadden gesproken met familie, vrienden en collega’s, was het waarschijnlijk nooit zo ver gekomen.

Keuze ligt bij jezelf

Dat vindt ook Prof. Dr. Willem van Rhenen die, samen met Philips, het ministerie van Sociale Zaken & Werkgelegenheid, Rijkswaterstaat, Factor Vijf en enkele deskundigen uit het veld, één van de grondleggers van de Koerskaart over werkdruk was. Als bedrijfsarts en consultant bij ArboNed heeft Van Rhenen dagelijks behoorlijk wat op zijn bordje liggen. Toch blijft hij ontspannen. ‘Teveel werk bestaat niet’, zegt hij beslist. ‘Je moet weten wat je drijft en wat ervoor nodig is om jou met plezier je werk te laten doen. Wat opvalt, is dat dit voor veel mensen hetzelfde is. De meeste mensen voelen zich prettig in een omgeving waar ze autonomie ervaren, zichzelf kunnen ontwikkelen en verbinding voelen met anderen. Medewerkers en leidinggevenden moeten er samen voor zorgen dat deze ‘hulpbronnen’ in het werk verankerd raken. Dat betekent dat je het gesprek moet durven aangaan. Wat dat betreft ligt de keuze om stress te ervaren voor een groot deel bij jezelf.’

Stressen op een eilandje

Maar wat als er door een reorganisatie opeens mensen wegvallen terwijl het werk hetzelfde blijft? Keuzevrijheid lijkt dan opeens ver weg. ‘Ook dan blijft de dialoog het beste redmiddel. Teamleden zullen met elkaar moeten inventariseren hoeveel werk er ligt en hoe het beter opgepakt en verdeeld kan worden. Te vaak gaan mensen verder op de ingeslagen weg en zitten vervolgens op een eilandje te stressen. Met alle gevolgen van dien.’ De Koerskaart is volgens Van Rhenen de eerste stap naar een constructieve dialoog. In groepjes bespreken de deelnemers de vragen op het spel en krijgen zo inzicht in de momenten die de meeste stress opleveren. Ook delen ze praktijkervaringen, leren ze welke energiebronnen ze kunnen aangrijpen en maken ze vervolgafspraken. ‘Doordat medewerkers samen hun behoeften en hulpbronnen in kaart brengen, realiseren ze zich dat ze een heleboel zelf kunnen doen. Ze begrijpen dat het makkelijker is om je hulpbronnen goed te organiseren dan eventuele ‘stressoren’ te elimineren. Die steunfactor, daar begint het mee. Mensen zijn echt wel bereid om de schouders eronder te zetten. Maar dan moeten ze wél voelen dat het gezien, gewaardeerd en vooral met zijn allen gedeeld wordt.’

 

De koerskaart ‘Check je werkstress’ kan gratis worden gedownload via de site: www.duurzameinzetbaarheid.nl